Κώστας Δεληγιάννης
Λύση «γέφυρα» πρόκειται να αποτελέσει η θωράκιση της ενεργειακής επάρκειας της Κρήτης, με τη θέση σε ψυχρή εφεδρεία τοπικών μονάδων ηλεκτροπαραγωγής, ώστε αυτές να χρησιμοποιηθούν σε περίπτωση που υπάρξει κάποια βλάβη στις διασυνδέσεις Κρήτη-Πελοπόννησος και Κρήτη-Αττική.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι συζητήσεις που έχουν διεξαχθεί ανάμεσα στην ελληνική πλευρά και την Κομισιόν προβλέπουν πως οι πετρελαϊκές μονάδες θα χρειαστεί να παραμείνει στη «ζωή» για ακόμη μία 5ετία περίπου. Στο διάστημα αυτό, θα αναζητηθούν άλλες μόνιμες μόνιμες λύσεις για την ενεργειακή ασφάλεια της Κρήτης.
Τέτοιες λύσεις θα μπορούσαν να είναι για παράδειγμα η μαζική εγκατάσταση μπαταριών στο νησί, ή ακόμη και μία τρίτη διασύνδεση. Όπως είναι φυσικό, όλες οι εναλλακτικές λύσεις θα μελετηθούν διεξοδικά κατά τη μεταβατική περίοδο, ώστε να προκριθεί εκείνη που είναι η πλέον δόκιμη.
Τα παραπάνω καταδεικνύουν πως θα έχει αντίστοιχα προσωρινή ισχύ και ο μηχανισμός αποζημίωσης των μονάδων, ο οποίος θα εξασφαλίσει την οικονομική τους βιωσιμότητα για να είναι ανά πάσα στιγμή ετοιμοπόλεμες να συνδράμουν στην κάλυψη των αναγκών σε ρεύμα του νησιού, αν διακοπεί η λειτουργία των υποβρύχιων καλωδίων. Επομένως, η διάρκεια του μηχανισμού θα κινείται επίσης στην 5ετία.
Με την ίδια λογική, το «προσωρινό» του μέτρου της ψυχρής εφεδρείας σημαίνει πως δεν θα υπάρχει επιχειρηματικό ενδιαφέρον για την εγκατάσταση νέου ηλεκτροπαραγωγικού δυναμικού στο νησί, για τόσο χρονικό διάστημα. Επομένως, για αυτό το μεταβατικό διάστημα την κάλυψη των εφεδρειών εκτάκτων αναγκών θα αναλάβουν οι μονάδες που βρίσκονται ήδη στο νησί. Ανάμεσα στο δυναμικό περιλαμβάνεται και ο σταθμός ανοικτού κύκλου «ΗΡΩΝ 1» ισχύος 147 MW, στο πλαίσιο της συμφωνίας που σύναψε η ΔΕΗ με τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ.
Υπενθυμίζεται ότι για να υπάρξει επαρκής χρόνος για την έγκριση του μηχανισμού ψυχρής εφεδρείας εκτάκτων αναγκών για τις συμβατικές μονάδες του νησιού -και να ολοκληρωθούν οι σχετικές διαπραγματεύσεις με την Κομισιόν- δρομολογήθηκε παράταση μέχρι την 1η Οκτωβρίου 2026 του υβριδικού μοντέλου συμμετοχής του συστήματος της Κρήτης στις αγορές του Target Model.
Όπως έχει γράψει το energypress, η συγκεκριμένη λύση προκρίθηκε από τους εμπλεκόμενους φορείς, καθώς ο μηχανισμός δεν ήταν έτοιμος να ενεργοποιηθεί στο τέλος του 2025, όπως προγραμματιζόταν αρχικά. Ωστόσο, παρά το γεγονός ότι η διασύνδεση ήταν έτοιμη να τεθεί σε εμπορική λειτουργία από την 1η Ιανουαρίου 2026, η πλήρης ένταξη του νησιού στο διασυνδεδεμένο σύστημα θα άφηνε «στον αέρα» τη λειτουργία των τοπικών πετρελαϊκών μονάδων.
Ο λόγος είναι πως, χωρίς εγκεκριμένο μηχανισμό ψυχρής εφεδρείας, οι περιβαλλοντικές προδιαγραφές των πετρελαϊκών σταθμών δεν θα επέτρεπαν τη λειτουργία τους στο νησί – δηλαδή στο διασυνδεδεμένο σύστημα. Επίσης, η εκπνοή του υβριδικού μοντέλου θα σήμαινε ότι από τις αρχές του 2026 θα στερούνταν αποζημίωσης, μέχρι να πάρει το «πράσινο φως» το πλαίσιο στήριξης.
Πηγή: https://energypress.gr/